• Artykuły, Prawo cywilne
  • Artykuł pochodzi z numeru IUSTITIA 3(5)/2011, dodano 31 grudnia 2011.

Podział majątku wspólnego obciążonego hipoteką w orzecznictwie SN

Marta Knotz
(inne teksty tego autora)

[hidepost=1]

Zmiana wartości nieruchomości w zależności od sposobu zniesienia jej współwłasności

Zniesienie współwłasności (podział majątku wspólnego)  może polegać na fi zycznym podziale składników majątkowych,  przyznaniu jednemu ze współwłaścicieli z obowiązkiem  spłaty drugiego lub też sprzedaży licytacyjnej z podziałem  środków uzyskanych z tej sprzedaży.

Akceptacja przedstawionego wyżej stanowiska SN prowadziłaby  do (niedopuszczalnego w mojej ocenie) ustalania  różnych wartości tej samej nieruchomości obciążonej hipotecznie  w zależności od przyjętego sposobu jej podziału.  Bez wątpienia w razie licytacyjnej sprzedaży wartość nieruchomości  obciążonej stanowi wolnorynkową cenę rzeczy  bez uwzględnienia obciążenia hipotecznego, gdyż z chwilą  przysądzenia własności nabywcy hipoteka wygaśnie7. Obniżenie  wartości nieruchomości w takiej sytuacji prowadziłoby  więc do oczywistego pokrzywdzenia współwłaścicieli.  W przypadku fi zycznego podziału nieruchomości powstaje  hipoteka łączna na wszystkich nowopowstałych nieruchomościach,  co wymagałoby obniżenia wartości każdej z takich  nieruchomości o część wierzytelności. Przyznanie nieruchomości  jednemu ze współwłaścicieli skutkowałoby obniżeniem  wartości o pełną wartość obciążenia hipotecznego.

W każdym ze wskazanych sposobów podziału należałoby  przyjąć inną wartość nieruchomości, o ile akceptujemy stanowisko,  że hipoteka ma wpływ na jej wartość.[/hidepost]