Pojęcie i funkcje delegacji sędziego w aspekcie ustrojowym i karnoprocesowym
[hidepost=1]
Paweł Czarnecki – autor jest doktorantem IV roku w Katedrze Postępowania Karnego UJ.
1 Ustawa z 27.7.2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych, Dz.U. Nr 98, poz. 1070 ze zm.; dalej jako: PrUSP.
2 Dz.U. Nr 98, poz. 249 ze zm.
3 Warto zwrócić uwagę na regulacje w następujących aktach normatywnych: art. 70 ustawy z 21.8.1997 r. – Prawo o ustroju sądów wojskowych (t. jedn.: Dz.U. z 2007 r. Nr 226, poz. 1676); art. 8 ustawy z 23.11.2002 r. o Sądzie Najwyższym (Dz.U. Nr 240, poz. 2052 ze zm.) czy art. 29 ustawy z 25.7.2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.).
4 P. Hofmański (red.), E. Sadzik, K. Zgryzek, Kodeks postępowania karnego, T. II,Warszawa 2007, s. 621–622; J. Grajewski, L. K. Paprocki, S. Steinborn, Kodeks postępowania karnego. Komentarz. T. II, Kraków 2005, s. 82; W. Grzeszczyk, Kodeks postępowania karnego,Warszawa 2006, s. 421; K.T. Boratyńska, A. Górski, A. Sakowicz, A. Ważny, Kodeks postępowania karnego. Komentarz, Warszawa 2007, s. 919. Porównaj również argumentację wyrażoną w pracy: P. Czarnecki, Kwalifikacja przy delegacji.Bezwzględna przyczyna odwoławcza z art. 439 § 1 pkt 1 KPK czy też raczej art. 439 § 1 pkt 2 KPK, „Ius Novum” Nr 4/2009, s. 85–94, w którym szczegółowo omawiam ten problem, wskazuję argumenty i opowiadam się za tezą, że jest to uchybienie z art. 439 § 1 pkt 2 KPK, przyznając tym samym rację większości przedstawicieli doktryny.
5 Wyrok TK z 24.10.2007 r., SK 7/06, OTK-A Nr 9/2007, poz. 108.
6 Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 18.12.2009 r. w sprawie zniesienia sądów grodzkich (Dz.U. z 2009 r. Nr 221, poz. 1745).
7 Na temat powyższej zasady wiele powiedziano w orzecznictwie i piśmiennictwie – problem ten zostaje zarysowany w pracy P. Czarnecki, Kontrowersje dotyczące wyznaczania sędziów w sprawach karnych na tle zasady uczciwego procesu, CPKiNP Nr 1/2007, s. 28–29, gdzie przywołano listę orzeczeń czy publikacji na ten temat.
8 Postulat ten potwierdził również SN w wyroku z 11.7.2008 r., III KK 85/08, OSNK Nr 1/2008, poz. 1448.
9 Wyrok SN z 1.10.2002 r., V KK 114/02, Legalis; wyrok SN z 12.6.2007 r., IV KK 42/07, Legalis. Zob. także uchwałę SN z 21.11.2001 r., I KZP 28/2001, OSNKW Nr 1–2/2002, poz. 3.
10 Wyrok SN z 3.2.2005 r., WA 31/04, OSNKW Nr 4/2005, poz. 34; wyrok SN z 30.3.2005 r., WA 5/05, OSNK Nr 1/2005, poz. 641; wyrok SN z 18.8.2006 r., WK 11/06, OSNK Nr 1/2006, poz. 1580.
11 Wyrok SN z 15.3.2005 r., II KK 414/04, OSNK 2005, poz. 546.
12 Postanowienie SN z 26.2.1993 r., I KZP 42/92, OSNKW Nr 5–6/1993, poz. 37.
13 Wyrok SN z 22.8.2007 r., III KK 197/07, OSNK Nr 11/2007, poz. 81; wyrok SN z 12.2.2008 r., III KK 386/07, OSNK Nr 1/2008, poz. 355; wyrok SN z 21.10.2008 r., III KK 288/08, niepubl. oraz wyrok SN z 11.2.2009 r., II KK 265/08, niepubl.
14 Dz.U. z 2003 r. Nr 24, poz. 199 ze zm.; dalej jako: RMU.
15 Postanowienie SA w Krakowie z 8.8.2007 r., II AKz 367/07, „Krakowskie Zeszyty Sądowe” Nr 9/2007, poz. 42. Postanowienie SA w Warszawie z 24.4.2007 r., II AKz 164/07, OSA Nr 9/2008, poz. 43; wyrok SA w Warszawie z 16.1.2008 r., II AKa 412/07, OSA Nr 3/2009, poz. 11.
16 Postanowienie SN z 13.4.2007 r., I CZP 12/07, niepubl. czy postanowienie SN z 15.6.2007 r., III CZP 36/07, Legalis; postanowienie SN z 9.8.2007 r., WZ 25/07, OSNK Nr 1/2007, poz. 1806; wyrok SN z 23.11.2007 r., WA 46/07, OSNKW Nr 1/2008, poz. 11; wyrok SN z 28.11.2007 r., WA 42/07, OSNKW Nr 1/2008, poz. 12; wyrok SN z 18.12.2007 r., WA 51/07, OSNK Nr 1/2007, poz. 2891; wyrok SN z 18.12.2007 r., WA 52/07, OSNK Nr 1/2007, poz. 2892. Przeciwne zapatrywanie przedstawił jednak SN w postanowieniu z 17.11.2007 r., III CZP 72/07, Biul. SN Nr 7/2007.
17 Uchwała SN z 17.7.2007 r., III CZP 81/07, OSNC Nr 10/2007, poz. 154.
18 W wyroku z 15.1.2009 r., K 45/07, Dz.U. Nr 9, poz. 57 (szerzej na ten temat w elektroniczny Biul. PK Nr 2/2009, s. 69–74) TK potwierdził, znaczenie zasady trójpodziału władz oraz rozróżnił formy delegowania sędziego za zgodą, jak i bez jego zgody. Brak zgody na delegowanie sprawia, że decyzja Ministra Sprawiedliwości ma w gruncie rzeczy charakter arbitralny wobec władzy sądowniczej.
19 Uchwała SN z 14.11.2007 r., BSA-4110-5/07,OSNKW Nr 3/2008, poz. 23. Niemniejsze zainteresowanie wywołała w piśmiennictwie B. Mik, Glosa do uchwały Pełnego Składu Sądu Najwyższego z 14.11.2007 r., BSA-4110-5/07 (dot. uprawnienia Ministra Sprawiedliwości do delegowania sędziego), Prok. i Pr. Nr 6/2008, s. 164–176 (glosa aprobująca); K. Dudka, Glosa do uchwały pełnego składu Sądu Najwyższego z 14.11.2007 r., (BSA 1-4110-5/07),Prz. Sejm. Nr 4/2008, poz. 223–226 (glosa aprobująca); M. Jaślikowski, Glosa do uchwały pełnego składu SN z 14.11.2007 r., BSA I-4110-5/07,PS Nr 10/2008, s. 111–127 (glosa krytyczna).
20 Uchwała SN z 19.2.2003 r., I KZP 51/02, OSNKW Nr 3–4/2003, poz. 25; wyrok SN z 28.11.2006 r., III KK 53/06, OSNK Nr 1/2006, poz. 2258 oraz postanowienie SN z 11.10.2007 r., V KK 208/07, OSNK Nr 1/2007, poz. 2219.
21 III CZP 81/07, zob. przyp. 17.
22 Wyrok SN z 20.1.2009 r., II KK 230/08, Biul. PK Nr 2/2009, s. 2–4 czy uchwała SN z 27.1.2009 r., I KZP 23/08, OSNKW Nr 2/2009, poz. 11.
23 Wyrok SN z 11.7.2008 r., zob. przyp. 8; wyrok SN z 21.10.2008 r., zob. przyp. 13 czy wyrok SN z 14.11.2008 r., V KK 186/08, Legalis.
24 Trafnie podkreślił rolę kolegium sądu A. Gaberle, choć przy wcześniejszym orzeczeniu, stwierdził: „nie można przyjąć, że zgoda kolegium jest swoistym carte blanche dla prezesa sądu, który może delegować dowolnie wybranego przez siebie sędziego, lecz elementem kolektywnej decyzji o powierzeniu konkretnemu sędziemu nowych obowiązków”, A. Gaberle, Glosa do wyroku SN z 22.8.2007 r., III KK 197/07,OSP Nr 7–8/2008, s. 77.
25 Wyrok SN z 5.3.2009 r., II KK 299/08, Biul. PK Nr 4/2009, s. 7–8.
26 Wyrok SN z 6.3.2009 r., II KK 341/08, Biul. PK Nr 4/2009, s. 8–9.
27 Postanowienie SN z 19.5.2009 r., II KK 169/08, OSNKW Nr 7/2009, poz. 58
28 Wyrok SN z 28.5.2009 r., II KK 338/08, Legalis.
29 BSA-4110-5/07, zob. przyp. 19.
[/hidepost]