Redakcja postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku w sprawie z elementem transgranicznym
[hidepost=1]
Marcin Margoński LL.M - autor jest pracownikiem dydaktycznym Uniwersytetu Europejskiego Viadrina we Frankfurcie nad Odrą specjalizującym się w międzynarodowym prawie spadkowym. Działalność naukową na tym polu łączy z pełnieniem funkcji kuratora spadku, kuratora procesowego i biegłego z zakresu prawa niemieckiego.
1 Dz.U. Nr 46, poz. 290 ze zm.; dalej jako: PrPrywM.
2 Art. 6 ust. 2 ustawy z 24.8.2007 r. o zmianie ustawy – Prawo o notariacie oraz niektórych innych ustaw, Dz.U. Nr 181, poz. 1287.
3 Analogiczną normę intertemporalną zawierał art. 3 ust. 3 ustawy z 13.7.1990 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego, (Dz.U. Nr 55, poz. 318) nakazujący w stosunku do spadków otwartych przed dniem 1.10.1990 r. stosować art. 677 § 2 KPC w dotychczasowym brzmieniu, tj. także w wypadku dziedziczenia gospodarstwa rolnego przy dziedziczeniu testamentowym.
4 Dz.U. Nr 38, poz. 249 ze zm.; dalej jako: RegUrzSPR.
5 Szerzej: M. Margoński, Problem rozbieżnego brzmienia imion i nazwisk obywateli Polski i Niemiec w praktyce notarialnej, Rej. Nr 4/2007, s. 104 i n.
6 Zob. postanowienie SN z 25.11.2004 r., III CK 611/03, MoP Nr 1/2006, s. 37.
7 Co zależy in casu od zakresu jurysdykcji krajowej polskiego sądu oraz obcych regulacji dotyczących uznania polskiego orzeczenia.
8 Postanowienie SN z 25.11.2004 r., zob. przyp. 4.
9 Bezsporne; por. J. Gilas, Prawo międzynarodowe prywatne, Warszawa 2002, s. 194; J. Gołaczyński, Prawo prywatne międzynarodowe, Warszawa 2008, nb. 507 i n.; W. Ludwiczak, Międzynarodowe prawo prywatne, Warszawa 1967, s. 212; M. Pazdan, Prawo prywatne międzynarodowe, Warszawa 2009, nb. 525 i n.; B. Walaszek, M. Sośniak, Zarys prawa międzynarodowego prywatnego, Warszawa 1973, s. 271.
10 Taka jest też stała praktyka niemieckich sądów spadku (BayObLGZ 1961, 21, 22; KG Rpfleger 1977, 307; OLG Düsseldorf NJW 1963, 2227, 2230) i stanowisko przyjęte w niemieckiej doktrynie (W. Edenhofer [w:] Palandt. Bürgerliches Gesetzbuch mit Nebengesetzen, Monachium 2010 § 2369, nb. 3; W. Zimmermann [w:] Soergel Bürgerliches Gesetz mit Einführungsgesetz und Nebengesetzen, pod red. J. Damrau, Band 21. Erbrecht 1. §§ 1922–2063, Stuttgart 2002, § 2369 BGB, nb. 10; J. Mayer [w:] Münchener Kommentar zum Bürgerlichen Gesetzbuch. Band 9.Erbrecht (§ 1922–2385), Monachium 2004, § 2369 BGB, nb. 23.
11 Normy prawa międzydzielnicowego obowiązujące w prawie ojczystym spadkodawcy nakazuje uwzględniać art. 5 PrPrywM.
12 Tak umowy bilateralne obowiązujące w stosunku z Białorusią, Estonią, Litwą, Łotwą, Rosją, Rumunią, Ukrainą, Wietnamem, b. Czechosłowacją i Bułgarią przewidujące w zakresie dziedziczenia nieruchomości zastosowanie prawa państwa, na którego obszarze nieruchomości są położone. Por. M. Pazdan, op. cit., nb. 507.
13 W literaturze niemieckiej podobnie: H. Dörner [w:] Staudingers Kommentar zum Bürgerlichen Gesetzbuch mit Einführungsgesetz und Nebengesetzen. EGBGB/IPR. Art. 25, 26 EGBGB (Internationales Erbrecht), Berlin 2007, art. 25 EGBGB, nb. 881; J. Mayer [w:] op. cit., § 2369 BGB, nb. 23.
14 Testament wspólny może być w sprawie z elementem transgranicznym podstawą dziedziczenia zarówno po obcokrajowcu, jak i po obywatelu polskim. Szerzej: M. Margoński, Ważność testamentów wspólnych sporządzanych przez obywateli polskich w sprawach spadkowych z elementem transgranicznym, (artykuł oczekuje na publikację w „Przeglądzie Sądowym”).
15 Taki pogląd dominuje też w doktrynie i orzecznictwie niemieckim. Szerzej z przytoczeniem poszczególnych stanowisk M. Griem, Probleme des Fremdrechtserbscheins gemäß § 2369 BGB, Frankfurt nad Menem, Berno, Nowy Jork, Paryż 1990, s. 162 i n.
[/hidepost]